11 Eylül terör saldırısının simgesel yıl dönümü…

featured

ABD, taarruzları üstlenen El Kaide’ye hami olduğu gerekçesiyle o periyotta iktidarda olan Taliban’a karşı, 2001’de işgal ettiği Afganistan’dan hücumların yıldönümüne günler kala çekilmiş durumda. Hem de Afganistan’da, NATO güçlerini de yanına alarak yıllarca savaştığı köktendinci Taliban’ın idaresi ele geçirmesine yeşil ışık yakarak. Yani 20 yıllık bir silbaştan…

11 Eylül hücumları dünyayı şoke eden bir planla düzenlendi. Birden fazla Suudi vatandaşı olduğu belirtilen 19 hava korsanı, kaçırdıkları dört uçakla New York’ta Dünya Ticaret Merkezi’nin İkiz Kuleleri’ne, Washington’da Pentagon binasına atakta bulundu. Bir öteki kaçırılan uçağın ise Pensilvanya üzerinde yolcuların hava korsanlarına müdahalesi sırasında düştüğü açıklandı. Bazıları Amerikan F-16’ları tarafından düşürüldüğünü savundu. Uçakların binalara çarpış anı, yaşanan dehşet, trajedi, şok imgeleri belleklere kazındı…

‘BİTMEYEN SAVAŞLAR’

Hücumların gerisinde Amerikan bâtın servislerinin olduğu, cihatçı kümeleri yönlendirdiği, bu taarruzlarla işgallere münasebet yaratıldığı tezlerini içeren teoriler ise hâlâ birinci günkü üzere gündemde.

Yıllar uzunluğu Ortadoğu coğrafyasında emperyalist siyasetlere soyunan, İslamcılarla işbirliğiyle “yeşil kuşak” projesini alana süren Washington, bu kere kendi topraklarında kökenini kendi yarattığı canavar tarafından vurulmuştu. 11 Eylül taarruzlarının gerisinden, Bush periyodunun “terörle savaş, önleyici saldırı” üzere dünyada şiddet döngüsünü daha da artıracak doktrinleri peşi sıra geldi. Afganistan’da Bin Ladin liderliğindeki El Kaide’ye karşı operasyonlar sürdüren ABD, insan haklarını hiçe saydı. Bu devirde pek çok kişi Afganistan’da kuşkulu olduğu gerekçesiyle ABD güçlerince yakalandı, bir kısmı zımnî uçuşlarla, “kara delik” olarak da isimlendirilen diğer ülkelerdeki gözaltı merkezlerine götürüldü. Birçoğu yargılama olmaksızın Küba’daki Amerikan üssü Guantanamo’daki tutsak kampına konuldu, ki birçok bırakılsa da memleketler arası yansılara rağmen hâlâ buradaki cezaevi kapatılmış değil. Berbat muamele, azap haberleri birbirini izledi. ABD liderliğindeki koalisyon güçlerinin Afganistan’da El Düstur ve Taliban’a yönelik hava ataklarında pek çok defa siviller gaye oldu.

Afganistan’dan sonra ABD’nin işgal atılımının adresi Irak’tı. Uydurma ispatlar üzerine oturtulan işgalde, ABD’nin muhafazakâr Cumhuriyetçi Bush idaresine en büyük dayanağı veren ise Personel Partili Blair liderliğindeki İngiliz hükümetiydi. ABD’nin bir manada “bitmeyen savaşlarının” perdesi çoktan açılmıştı. “Büyük Ortadoğu Projesi” Washington’da kulislerden çıkıp aleni konuşuluyordu. ABD güçleri bölgeye yığınak üzerine yığınak yapıyor, konuşlanma genişliyordu…

Saddam Hüseyin’in devrilmesiyle birlikte güç zengini, stratejik pozisyondaki Irak’ta bölünmüş yapı düzgünce kendini gösterdi. Afganistan’da barınan El Kural üzere köktendinci örgütler bölgedeki kaos, istikrarsızlık ortamıyla birlikte Ortadoğu, Afrika’nın kimi bölgelerinde daha geniş aktiflik imkânı buldu.

ÇİN’E ODAKLANMA…

ABD, Obama periyodunda Pakistan topraklarında Bin Ladin’i öldüren operesyonu düzenlerken köktendinci El Kaide’nin yeni versiyonları IŞİD şemsiyesi altında toplanıyordu. Batı dünyasında İslamofobi artıyordu. Fakat Bush sonrası Obama devrinde strateji, artık yoğunluklu askeri müdahaleden çok iç karışıklıkları alevlendirerek bölgede ABD’nin çok geniş bir konuşlanmaya gerek duymadan, daha küçük varlıkla lakin bu kere “vekâlet güçler” aracılığıyla aktiflik sağlama isteğiydi. Tıpkı Suriye’de olduğu üzere. Libya, Mısır’daki gelişmeler de keza…

Obama’nın aslında hedeflediği fakat tam uygulayamadığı stratejisi Ortadoğu’daki aktifliği askeri olarak azaltarak Çin vurgusuyla Asya-Pasifik’e yönelmekti. Halefi Trump, “Dünyanın jandarması değiliz” diyerek Irak ve Afganistan’dan kısmi çekileceğini duyururken o da Çin’e baskıyı artırıyordu.

ABD’de Obama periyodunun Lider Yardımcısı, şimdiki Beyaz Saray’ın konut sahibi Biden da Trump devrinde başlayan Taliban’la müzakere adımlarına yeşil ışık yaktı. Afganistan’dan, tenkitlerin merkezindeki kaos tablosunda tahliye ve çekilmenin akabinde, Washington’ın 20 yıllık Afganistan müdahalesine son veren başkan oldu. Onca yıldır yapılan devasa askeri harcamalara işaret etti, El Düstur tehdidinin azaltılmasıyla Afganistan’a müdahale münasebetlerinin artık ortada olmadığına değindi.

ABD’nin bölgeden tam olarak elini eteğini çektiğini söylemek ise güç. Birtakım Amerikan basınına yansıyan haberlere nazaran, CIA üzerinden bilhassa insansız hava araçları üzere sistemlerle gerek Ortadoğu gerekse Sahel bölgesinde zımnî üslerle varlığını sürdürme peşinde… Washington’ın global güç çabasında girdiği bu savaşlarda galip çıkamadığı ya da teknoloji, uzay çağıyla birlikte daha farklı bir dünyaya hazırlık da olmak üzere içine kapanarak güç toplama maksadında olduğu istikametindeki tartışmalar süredursun Washington’ın gelecek periyot stratejisinin merkezinde Pekin’le rekabet olduğu ortada.

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
0
vir_sl_
Virüslü

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Giriş Yap

Uygulamayı Yükle

Uygulamamızı yükleyerek içeriklerimize daha hızlı ve kolay erişim sağlayabilirsiniz.

Giriş Yap

Haxgala ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!

Bizi Takip Edin